Tarihsel veri nedir, ne değildir
Bir ilanın biriktirdiği şeyler iki gruba ayrılır. Kalıcı olanlar: yorumlar, puan, satış adedi toplamı, favori sayısı, soru-cevaplar. Zamanla sönen olanlar: son 7-30 günlük tıklanma, dönüşüm ve satış hızı. Sıralama motorunun kısa dönem sinyallere ağırlık verdiği, uzun dönem birikimi ise güven ve kalite sinyali olarak kullandığı gözlenir.
Sezonluk ürün için bu ayrım belirleyicidir. Geçen sezonun satış hızı bu sezona taşınmaz; sıfır satışla geçen aylar hız sinyalini sıfırlamıştır. Ama geçen sezonun yorumları, puanı ve toplam satış adedi taşınır. Yani geçen yılın ilanı bu yıl "hızlı" değil "güvenilir" başlar. Yeni ilan ise ikisi de değildir.
Eski ilan mı, yeni ilan mı
| Durum | Öneri | Gerekçe |
|---|---|---|
| Ürün aynı, geçen yıl puanı iyi | Eski ilanı aç | Yorum ve puan taşınır |
| Ürün aynı, geçen yıl puanı düşük | Yeni ilan | Kötü geçmiş de taşınır |
| Ürün güncellendi (yeni model) | Eski ilana varyant ekle | Geçmiş korunur, yenilik görünür |
| Geçen yıl ilan kapatılmış | Yeniden açmayı dene | Kapalı ilan silinmiş ilan değildir |
Puanı düşük ürünü eski ilanla açmak, sezona geçen yılın şikâyetleriyle başlamaktır. O durumda sıfır geçmiş, kötü geçmişten iyidir. Ancak ürün gerçekten düzeltilmediyse yeni ilan da aynı yorumları toplar; ilan değiştirmek ürün sorununu çözmez.
Sezon öncesi ısınma takvimi
Sezonluk ürünün en büyük hatası sezonun ilk gününde açılmaktır. O gün rakipler de açılır ve hepsi sıfır hız sinyaliyle yarışır. Isınma, sezon başlamadan hız sinyali biriktirmektir; alıcının hâlâ az olduğu ama sıfır olmadığı dönemde:
- Sezondan 6-8 hafta önce: ilanı aç, stok gir, nitelik ve görselleri güncelle. Satış beklenmez; amaç ilanın canlı olması.
- 4-6 hafta önce: düşük bütçeli reklamla ilk tıklamaları ve birkaç satışı al. Hız sinyali sıfırdan çıkar.
- 2-4 hafta önce: erken alıcılar gelir; dönüşüm burada ölçülür, fiyat burada ayarlanır.
- Sezon başı: rakipler sıfırdan başlarken sizde dört haftalık hız ve taze yorumlar var.
Bu takvimin maliyeti altı-sekiz haftalık stok sermayesi ve küçük bir reklam bütçesidir. Getirisi, sezonun ilk haftasında ilk sayfada olmaktır; sezonluk üründe toplam satışın büyük kısmı o ilk haftalarda gerçekleşir.
Sezon dışında ürünü ne yapmalı
İlanı kapatmak en kötü seçenektir; kapalı ilan hız sinyali biriktiremez ve bazı durumlarda yeniden açılışta sorun çıkarır. Stoğu sıfıra çekmek de benzer etki yapar. Gözlenen en iyi davranış, küçük bir stokla ilanı açık tutmaktır: ayda birkaç satış bile ilanın "ölü" sayılmasını engeller ve yorum akışını kesmez.
Sezon dışı satış az olduğu için dönüşüm oranı düşük görünecektir. Bu geçici düşüklüğün sezona taşınıp taşınmadığı test edilebilir: iki benzer sezonluk üründen birini sezon dışında kapatın, diğerini açık bırakın; sezon başında ilk iki haftalık gösterimlerini karşılaştırın.
Kendi mevsimsellik eğrinizi çıkarmak
Kategori genelindeki sezon tarihleri sizin ürününüz için doğru olmayabilir. Kendi eğrinizi geçen yılın haftalık satış verisinden çıkarın:
haftalık pay = o haftanın satışı ÷ yıllık toplam satış sezon başlangıcı = haftalık payın yıllık ortalamayı ilk geçtiği hafta ısınma başlangıcı = sezon başlangıcı − 6 hafta zirve = payın en yüksek olduğu 2-3 hafta → stok bu haftalara göre
İki yılın verisi varsa iki eğriyi üst üste koyun; kayma varsa hava, bayram ya da kampanya takvimi nedeniyledir ve üçüncü yıl için düzeltme payı verir. Bu eğri, sezona kaç hafta önce girileceğini tahminle değil kendi geçmişinizle belirlemenizi sağlar. Eğriyi ürün bazında değil ürün grubu bazında çıkarmak gürültüyü azaltır; tek ürünün haftalık satışı küçük rakamlarda dalgalanır, grubun toplamı ise sezonun gerçek şeklini gösterir.